Kolejne uwagi do projektów przepisów o ochronie danych osobowych

Wioleta Szczygielska

Autor: Wioleta Szczygielska

Dodano: 20 października 2017
Kolejne uwagi do projektów przepisów o ochronie danych osobowych

Związek Przedsiębiorców i Pracodawców przedstawił swoje stanowisko w sprawie projektu ustawy o ochronie danych osobowych z 12 września 2017 r.

Zdaniem przedsiębiorców nowy projekt przepisów o ochronie danych osobowych powiela negatywnie oceniane przez nich zapisy, które zostały przedstawione w pierwszym projekcie z marca tego roku. W opinii ZPP przedstawione przepisy nie dają przedsiębiorcom możliwości realizowania prawa do obrony przed zarzutami odnoszącymi się do naruszeń.

Wątpliwości wobec wyboru nowego organu nadzorczego

Wątpliwości ZPP wzbudza nowa procedura powołania Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych, który miałby być powoływany na wniosek Prezesa Rady Ministrów. Zdaniem przedsiębiorców taki sposób powołania wyłącznie kandydatów przedstawionych przez Prezesa Rady Ministrów nie spełnia przesłanki niezależności organu. 

Zastanawiający według ZPP jest również katalog warunków, jakie musi spełniać kandydat na Prezesa Urzędu, m.in. posiadanie przez niego tytułu naukowego doktora. Zdaniem związku tytuły naukowe wśród wymagań powinny znajdować się w odniesieniu do jednostek naukowych, a nie w zakresie stanowiska zarządczego, jakim de facto będzie stanowisko Prezesa Urzędu. Z tego względu zdaniem ZPP bardziej zasadne byłoby posiadanie przez kandydata kompetencji kierowniczych i odpowiedniego stażu pracy na stanowisku kierowniczym.

Ważne:

Propozycja odnosząca się do posiadania tytułu naukowego doktora, w połączeniu z dokonywaniem wskazania kandydata przez Prezesa Rady Ministrów niestety przywodzi na myśl próby limitowania możliwości objęcia funkcji do konkretnie oznaczonych osób – obawiają się przedsiębiorcy.

Krytykowany rygor natychmiastowej wykonalności

Zaprezentowane propozycje prawne odnoszące się do postępowania przed organem mogą negatywnie wpłynąć na prowadzenie działalności gospodarczej, a równocześnie nie stanowią żadnych dodatkowych obostrzeń w zakresie podwyższania ochrony dla konsumentów – twierdzi ZPP.

Każda decyzja Prezesa UODO ma podlegać natychmiastowemu wykonaniu. Wniesienie skargi na decyzję do sądu administracyjnego będzie wstrzymywało wykonanie decyzji wyłączenie w zakresie kary pieniężnej. Zdaniem ZPP projektodawca zapomniał, że Prezes UODO będzie mógł w decyzji poza karą nałożyć również liczne obowiązki, których natychmiastowe wykonanie może mieć nieodwracalne skutki dla działalności firmy. Natychmiastowa wykonalność decyzji Prezesa może doprowadzić wręcz do upadłości przedsiębiorcy, a co za tym idzie pozbawić pracy duże grupy osób.

Zdaniem ZPP rygor natychmiastowej wykonalności powinien być wyjątkiem, a nie regułą i być stosowany jedynie w przypadkach, w których istnieje realne niebezpieczeństwo powstania nieodwracalnych szkód po stronie podmiotów danych – np. gdy byłoby to niezbędne ze względu na ochronę zdrowia lub życia ludzkiego albo ze względu na inny interes społeczny bądź wyjątkowo ważny interes strony, przy czym te ostatnie przesłanki należałoby w jakiś sposób doprecyzować.

Propozycja postępowania odwoławczego także krytykowana

Uporczywe trzymanie się pomysłu postępowania odwoławczego w ramach procedury administracyjnej zdaniem ZPP może świadczyć o braku wiedzy na temat praktycznych aspektów odwołania od decyzji organu, jakim stanie się Prezes UODO. Przedsiębiorcy twierdzą, że zaproponowana procedura nie pozwoli im na realną obronę swoich praw w postępowaniu.

ZPP nie podobają się też przepisy w sprawie postępowania kontrolnego

Na podstawie art. 73 projektu ustawy w zakresie kontroli przeprowadzanej przez Prezesa UODO wyłączone ma zostać działanie art. 79, 82 oraz 83 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, a co za tym idzie, kontrole nie będą musiały być zapowiadane przez organ. W tym samym czasie u przedsiębiorcy będzie mogła być przeprowadzana więcej niż jedna kontrola. Dodatkowo kontrola Prezesa UODO nie będzie się wliczała do maksymalnego czasu trwania kontroli u przedsiębiorcy.

Zdaniem ZPP wyłączenie tych przepisów w odniesieniu do każdego postępowania kontrolnego prowadzonego przez Prezesa Urzędu, nie ma uzasadnienia w celach ustawy, również biorąc pod uwagę istotną potrzebę zapewnienia prawidłowości przetwarzania danych osobowych. Uzasadnienie ustawy odwołuje się przy tym do konieczności rzetelnego i terminowego przeprowadzenia kontroli, w tym kontroli doraźnej. Zdaniem ZPP w tym zakresie w zupełności wystarczającym środkiem byłaby możliwość wyłączenia omawianych przepisów ustawy o swobodzie działalności gospodarczej w konkretnym przypadku, w sytuacji uprawdopodobnienia istnienia istotnych naruszeń w zakresie przetwarzania danych osobowych.

Uwaga

Zdaniem ZPP w przypadku kontroli odnoszącej się do ochrony danych osobowych przedsiębiorca powinien zostać o niej uprzednio poinformowany, aby właściwie przygotować się – a więc aby odpowiednie osoby obecne były w czasie kontroli, a także, aby zapewnić w czasie kontroli nie tylko pełne przeprowadzenie czynności kontrolnych przez organ, ale również by kontrola, nie oddziaływała negatywnie na prowadzoną przez przedsiębiorcę działalność.

Dysproporcja w karach finansowych jest niesprawiedliwa

Zgodnie z art. 83 ust. 1 projektu ustawy maksymalna wysokość kary pieniężnej dla administracji publicznej to 100 tys. zł. Zdaniem ZPP jest to wyraźna wiadomość dla pomiotów publicznych, że właściwie nie muszą „bawić się” w dostosowanie do przepisów RODO, ponieważ ewentualna kara i tak będzie relatywnie niewielka. Dodatkowo zdaniem ZPP to sygnał dla obywateli, których dane osobowe są i będą przetwarzane przez jednostki administracji publicznej, że w sferze publicznej realna ochrona danych nie ma znaczenia.

Projektodawca zaproponował zbyt krótkie terminy

Wdrożenie ustawy przez przedsiębiorców będzie bardzo dużym wyzwaniem również ze względu na bardzo krótkie terminy wyznaczone przez projekt – uważa ZPP. Przykładowo na przedstawienie dowodów czy uwag do raportu pokontrolnego będzie 7 dni, a na uiszczenie kary pieniężnej 14 dni od upływu terminu wniesienia skargi lub uprawomocnienia się orzeczenia sądu. Zdaniem ZPP cześć tych terminów może być niemożliwa do spełnienia. Twierdzą, że narusza to w znaczącym stopniu prawo do odpowiedniej ochrony prawnej.

Proces certyfikacji też nie spotkał się z aprobatą

Zgodnie z wcześniejszymi zapowiedziami certyfikacja miała być dokonywana zewnętrznie, przez akredytowane do tego podmioty. Obecnie przedstawiono zapisy, z których wynika, że certyfikaty będą nadawane wyłącznie przez Prezes UODO. Zdaniem ZPP pozostawienie procedury certyfikacji organowi, może sprawić, że założenia dotyczące 3-miesięcznego postępowania w tym zakresie nie będą realne. Przedsiębiorcy proponują, by certyfikat mógł być wydawany również przez akredytowane jednostki certyfikujące.

Jakie inne kwestie wymagają poprawy

ZPP zwraca też uwagę, że w projekcie ustawy i przepisów wprowadzających nie ma regulacji intertemporalnej, która pozwalałaby zagwarantować, że w momencie wejścia w życie tych przepisów systemy teleinformatyczne prowadzone przez Prezesa UODO będą działać, a zatem możliwe będzie dokonywanie przez zainteresowanych odpowiednich zawiadomień i zgłoszeń. ZPP twierdzi, że gdyby nastąpiło jakiekolwiek opóźnienie w zakresie uruchomienia tych systemów, podmioty nie miałyby zapewnionej możliwości realizacji obowiązków – np. zawiadamiania o naruszeniach. Związek sugeruje więc umożliwienie dokonywania zawiadomień lub zgłoszeń w formie pisemnej, do czasu uruchomienia odpowiednich systemów informatycznych.

Źródło:
  • Związek Przedsiębiorców i Pracodawców
Wioleta Szczygielska

Autor: Wioleta Szczygielska

Specjalista z zakresu prawa ochrony danych osobowych. Wieloletni redaktor fachowych publikacji związanych z tematyką ochrony danych osobowych.

Czytelnicy tego artykułu skorzystali również z poniższych narzędzi

Biblioteka ABI

Nasi partnerzy i zdobyte nagrody


© Portal Poradyodo.pl

Poznaj kluczowe zagadnienia, z jakimi możesz się zetknąć podczas codziennej pracy IODO.
E-kurs dla początkującego Inspektora Danych Osobowych. Rzetelna wiedza i praktyczne ćwiczenia.

SPRAWDŹ »

x
wiper-pixel